Chương trình Bồi dưỡng học sinh giỏi Tiểu học
môn Tiếng việt

I. Trọng tâm bồi dưỡng học sinh giỏi Tiểu học môn Tiếng việt:
Lớp 5
Tên phân môn
Nội dung kiến thức
Yêu cầu cần đạt, các dạng bài tập, ví dụ minh hoạ

Luyện từ và câu
1. Mở rộng và hệ thống hoá vốn từ: Bao gồm các từ thuần việt, Hán việt, thành ngữ, tục ngữ hợp với từng chủ điểm học tập: Tổ quốc, nhân dân, hoà bình, hữu nghị - hợp tác, thiên nhiên, bảo vệ môi trường, hạnh phúc, công dân, trật tự an ninh, truyền thống,nam và nữ, trẻ em.

* Bồi dưỡng cho học sinh nắm vững các từ ngữ thuộc các chủ điểm, hiểu được nghĩa của các từ, ngữ thuộc các chủ điểm đó.
* Các dạng bài tập
- Tìm các từ ngữ thích hợp điền vào chỗ trống. (có thể cho sẵn hoặc không có sẵn)
- Xác định nghĩa từ và yếu tố cấu tạo từ: Có thể từ ở dạng độc lập, ở dạng ngữ cảnh để HS giải nghĩa.
- Tìm các từ ngữ có chứa tiếng cho sẵn.
- Tìm các từ cùng nghĩa, từ trái nghĩa.
- Tìm các từ ngữ có cùng một phạm vi nội dung: Có thể cho trước một chủ đề, yêu cầu học sinh tìm từ ngữ nói về toàn bộ chủ đề hay một khía cạnh của chủ đề ấy; cho sắn một tập hợp các từ ngữ yêu cầu HS phân loại theo những tiêu chí khác nhau.
- Tìm những câu có dùng từ sai.
- Đặt câu, viết đoạn văn theo chủ đề cho trước.
- Giải nghĩa thành ngữ, tục ngữ; xác định tình huống sử dụng thành ngữ, tục ngữ.
- Tìm từ láy: VD: Tìm các từ láy có chứa các tiếng sau: nhanh, xanh, đỏ…
Thay thế các từ in nghiêng bằng các từ láy có nghĩa gợi tả và mang nghĩa tương ứng.


2. Từ và nghĩa của từ:
Nghiã của từ:
- Từ đồng nghĩa
- Từ trái nghĩa
- Từ đồng âm
- Từ nhiều nghĩa
















Từ loại: Danh từ, tính từ, động từ, đại từ, quan hệ từ.
Cấu tạo từ: Từ đơn - từ phức, từ ghép- từ láy.
















3. Câu:
- Câu ghép
- Ôn tập về câu (Củng cố kiến thức về câu hỏi, câu kể, câu cảm, câu khiến, củng cố kiến thức về các kiểu câu kể, xác định đúng thành phần của câu)
- Ôn tập về dấu câu
- Hiểu, xác định và phân loại từ đồng nghĩa, trái nghĩa, đồng âm trong câu, trong đoạn văn, tìm các thành ngữ tục ngữ có cặp từ trái nghĩa.
VD: - Tìm từ trái nghĩa với từ "siêng năng" "lười biếng"…
- Từ giá trong câu sau có nghĩa không? vì sao? "Vào của hàng vải sợi, tôi hỏi giá một chiếc áo treo trên giá."
- Dùng từ đồng âm để chơi chữ, đặt câu để tìm từ đồng âm.
VD: Các câu dưới đây sử dụng nh